Egun on.

Eta irailak 22 honetan, aupa Maurizia! Duela 122 urte jaio zen Maurizia Aldeiturriaga panderojole eta plaza-andre ezaguna.

Goazen mamira.

Aberria defendatu eta gauza horiek

Urtea ez du oso fresko hasi PSEko Eneko Anduezak, ezta? Kosta zaio hariak lotzea: jakina, nola ez dira, bada, ikastetxeetako PISAko nota txarrak, ulermen gabeziak eta denak, euskara inposatzearen erruz izango?! Klin-klin-klin, datsegit! kantatu da euskal herritar boto emaile espainolistaren etxean. Eta “zeken alu hori” egin dute mar-mar PPren egoitzan. “Hasi okerragoak esaten”, hoska Madrildik. “Separatista hitza geurea da oraindik!”.

Tira, “utz dezadan fikzioa” esatera nindoan, baina ez, dramoi hau errealista da. Herri honetan euskararen aurka posizionatzeak botoak ematen ditu, eta aldiz, Herrialde Katalanetan adibidez, bandera gorri berberak beste zerbait esaten du, katalana babestu behar dela, kopon. Hemen, ordea, segi inposizioaz hitz egiten, EAJri eta EH Bilduri leporatzen “auzi identitarioa” lehenesten dutela, “komunitate elebidun erreala” baztertzen, eta horregatik esaten, hein batean, irakurmenean arazo bat dagoela Hezkuntzatik hasita.

Agian egin behar da justu kontrakoa da: gehiago irakatsi, gehiago tematu, eta irakurmena hobetu. Amore ematea ez dela bidea diote gero.

Auzi identitarioaren gaiari helduko diot, zeren, Ceutan gertatu denak ere badu horrekin zerikusirik.

Negu Gorriak plataformako kideak Ceutara joan dira, laguntza premia handian baitaude oraindik ere migratzaile ugari. Harrapatuta daude hondartza batean. Jende ugari dago protestan, errepidea mozten, eskuinak eta eskuin muturrak mobilizatuta, ziurrenik inon egongo den Espainiako banderen kontzentraziorik handienean; haien helburua da migratzaileak hortik ez mugiaraztea, ez badituzte behintzat Marokora bueltan eramaten. Eta situazio horretan heldu dira Negu Gorriak talde nafarreko kideak. Ostiralean iragarri zuten hara joatekoak zirela.

Bada, han non iritsi zen auto bat... Eta manifestariek pentsatu Negu Gorriakekoak zirela. WhatsApp mezu oker bat, edo nahita eragindakoa: “Datozen horiek nafarrak dira, eta pentsa zeinen arriskutsuak diren, ETAkoak dira, eta Espainiako kamisetadun jendea atzetik jarraitzen dute Iruñean; hemen ez dute bitan pentsatuko”.

Hala, “ETAzale” eta “erradikal” oihu artean, autoa txikitu. 

Hiru pertsona zihoazen, ordea, auto horretan: Julia Ferreras, Ceutako parlamentuan diputatua dena, Ceuta Ya! ezkerreko alderdikoa; Sofía Acevedo, Nazio Batuen Erakundeko abokatu bat; eta Rafael Borrego, flotillan egon izan den aktibista.

Istiluak gerarazteko, pentsa zenbateraino, Espainiako Poliziak airera egin behar izan du tiro. Pelikuletan bezala. Baina ez: hau dramoi errealista da. Espainiarrak, haien bandera hartuta, Espainia defendatzeko helburuz, espainiarrak jipoitzen. 

Gauzak nola diren.

“Aberriaren traidoreak” izango dira behartsuenak laguntzera doazenak. Baina ez “hain” traidoreak, imajinatzen dut, Yuval Abraham eta Rachel Szor bezalaxe. Haien izen-abizenak hartu, haien argazki banarekin kartelak zabaldu, eta western pelikuletako Wanted jartzea falta zaie soilik Israelgo sionistei. Bi pertsona horiek kazetariak dira, zine zuzendariak, Naza dokumentala egin berri dutenak. Veneziako festibalean aurkeztu zuten hil honen hasieran, eta Donostiako Zinemaldian proiektatuko dute orain; etzi egongo dira Victoria Eugenian.

Naza akronimo bat da, Israelgo inteligentzia zerbitzuek erabiltzen dutena, zera adierazteko: eraso bakoitzean zenbat zibil hildako egon daitezkeen, “zenbat albo-kalte”, beraiek dioten moduan. Horri buruzkoa da dokumentala, eta 24 soldadu anonimok hitz egiten dute gaiaz. 

Hori azaleratzea, Israelgo Gobernuaren ustez, atentatu baten parekoa da ia-ia. Israelgo herritartasuna dute bi zuzendariek, litekeena da kentzea, eta beharbada “terrorista” gisa izendatuko dituzte ere bai. Israelgo eskuin muturrarentzat, ordea, dagoeneko “traidore” dira. Haien gurasoen etxera ari dira sarri joaten, pintadak egitera, eta “traidoreentzat espetxe-zigorra!” oihukatzera.

Traidoreei aurre egitea, aberria defendatzea.

Kazetaritza independentea estimatzen baduzu, animatu proiektua babestera.

·····>   Ez galdu hauek

• Mediku euskaldunak, aurrera. "Mediku ona ala mediku euskalduna" alde batera utzi eta gaiari txortenetik heldu diote hainbat medikuk, tartean Aitor Montesek. Premisa bat: medikuaren lizentziatura duen oro mediku ez den gisara, euskara eskakizuna duena ere ez da baitezpada euskaldun. Beraz, medikuek urrats bat aurrera ematea proposatu dute: “Profesionalen jarrera gakoa da”. Artikulu mamitsu hau dakarkigu.
   
• Etxegabetzea Bilbon. Atzo, Otxarkoaga auzoan, 66 urteko emakume bat etxetik kaleratu zuten Udaltzaingoak eta Ertzaintzak. Etxebizitza Sindikatuak jakinarazi du osasun arazoak dituela, eta zaurgarritasun egoera handian dagoela.
   
• Zerrien makroetxaldea Eneritzen? 328 biztanleko herria da Eneritz, Garestik gertu, Iruñetik 23 kilometrora. Bada, herritar batek, etxaldearen jabeak, asmoa du 6.000 zerri gizentzeko proiektua martxan jartzeko, herriaren erdigunetik bi kilometrora. Urtean 12.000 metro kuboko ur kontsumoa izango luke, eta astero hiruzpalau kamioi ibiliko lirateke atzera-aurrera. Herritar batzuk kezkaturik agertu dira.

Gonbidapena. Soinean eramaten dugun akreditazioak balio du pelikulak debalde ikusteko (50 euro pagatu eta lana/promozioa egitearen truk), sarrerak lehenago erreserbatzeko, eta Zinemaldiko egunetan kafea musutruk hartzeko. Batzuentzat asko izango da, besteentzat gutxi. Bateren batek pentsatuko du norbait inportantea dela hori soinean eramaten duelako, baina bere gisako zortzi mila pertsona gurutzatzen dituenean egunero aldatu egiten zaio haizearen norabidea. Batez ere film emanaldi batzuk ia osorik jende akreditatuarekin betetzen direnean. 

Baina entzuna dut Donostiako Zinemaldia badela publikoarekin egiten den jaialdi bat, Cannesekoa eta Veneziakoa baino gehiago, han gehiengo zabala izan ohi delako sektoreko jendea. Eta tira, egia esan, estimatzen da Donostian jendeak goizeko emanaldietako sarrerak hartzen dituenean. Astelehen goiz batean nork du posible zinera joatea?

Bada, oso ongi pasa nuen atzo jende ez-akreditatuaren (hau da, kultu usteak aparte) barre algarekin The Invite ("Gonbidapena") pelikulan. Herriko zinema aretoaren alde onak berreskuratzea bezala izan zen, esan nahi dut eztul festa, gozoki-hots eta abarrak pairatu behar izan gabe. Film ederra hau ongi pasatzeko, Sentimental antzezlanaren eta ondorengo filmaren egokitzapen yankia. Olivia Wilde zuzendari eta aktore, Seth Roger bere senar gisa, eta Penélope Cruz eta Edward Norton bizilagun eta bikote moduan.

Ez dizut dena mimatuta emango. Zertaz doan eta zertxobait gehiago jakin nahi baduzu, bi aukera dituzu: 1) pixka bat itxaron eta Eneko Atxa gure kritikariaren artikulua irakurtzea, edo 2) Maria Ortega eta biok kamera aurrean minutu t'erdian ikustea.

Horiek esanda, banoa Koldo Almandozen Azken agurra filma ikustera.

Egun ona izan.

Besarkada bat.